top of page

Home: Afbeelding
Artikelen
Home: Tekst
Home: Abonneren
Zoeken


Deel 1: Het verhaal achter drie beelden van Italiaanse beeldhouwers
Het beeld van de boetvaardige Maria Magdalena door Donatello, Over zonde en vergeving ... en verval van lichaam en schoonheid detail Boetvaardige Maria Magdalena, Donatello De beeldhouwkunst is in deze blog enigszins onderbelicht gebleven. Daarom heb ik mij voorgenomen om in een korte reeks van drie artikelen iets te schrijven over drie opvallende beeldhouwwerken van drie verschillende Italiaanse beeldhouwers: het beeld De boetvaardige Maria Magdalena door Donatello (ca.1453-

Paul Bröker
14 jan 202319 minuten om te lezen


Het aanbieden van een appel, een metafoor voor een verleidingspoging... én hoe de appel de verboden vrucht werd
Nadat God de eerste mens had geschapen, plaatste hij hem in de Tuin van Eden. Daar gebood God de mens: “Van alle bomen in de tuin mag gij eten, maar van de boom van kennis van goed en kwaad mag gij niet eten, want wanneer gij daarvan eet zult gij sterven.” (Genesis 2: 15-17). Genesis 3: 1-6: De duivel in de gedaante van een slang sprak tot de vrouw: “Heeft God u werkelijk verboden van de bomen in de tuin te eten?” De vrouw gaf de slang ten antwoord: “wij mogen de vruchten ete

Paul Bröker
3 dec 202220 minuten om te lezen


Over de oorsprong der dingen XVI: de mythe van Arachne: een weefster die leerde spinnen en een beledigde godin
Elke morgen wanneer ik niet op reis ben en het níet regent fiets ik naar Landgoed Oostbroek. Daar aangekomen ga ik een aantal rondjes hardlopen en twee uur en een kwartier later ben ik weer thuis … en dan is er koffie! Op het einde van de zomer – begin van de herfst viel het mij dit jaar op dat ik tijdens mijn rondjes helemaal geen spinnenwebben zag. Ik dacht: “Het zal ongetwijfeld komen door het weer dat van slag is, veel te lange zomer…!”, waarvan ik van de andere kant ontz

Paul Bröker
19 nov 202214 minuten om te lezen


1. Sarcofagen: vroegchristelijke grafkunst in Arles
Les Alyscamps met de kerk van de heilige Honoratus, Arles Het is alweer bijna twee weken geleden dat ik terugkwam van een reis die ik begeleidde naar de Provence. Mooie reis waarbij met name Romeinse, vroegchristelijke en Romaanse kunst op het programma stond. Het was allemaal schitterend én het was zomer in de Provence! Dat betekende zonnig weer met temperaturen tussen de 25 en 28 graden. Natuurlijk zijn we ook naar Arles geweest. Les Alyscamps De Latijnse dichter Decimus Ma

Paul Bröker
12 nov 202226 minuten om te lezen


1. Giovanni di Paolo, over een verlichter en een verteller
Van het een komt het ander! Aan het einde van het artikel van de afgelopen week besprak ik een schilderij van Giovanni di Paolo. Giovanni di Paolo? Tja, het is niet een erg bekende naam! Onterecht! Ik neem aan dat velen van u na het lezen van dit artikel de kunstenaar een warm hart toe dragen. Esthetisch valt hij op door zijn schitterende kleurgebruik en de prachtige sfeer die hij oproept. Hij brengt werkelijk licht in zijn werk. Daarnaast is Giovanni een rasverteller. We zul

Paul Bröker
15 okt 202218 minuten om te lezen


Heropening van het Koninklijk Museum voor Schone Kunsten Antwerpen én over Franciscus en Werelddierendag
Wellicht een beetje laat om er vandaag nog aandacht voor te vragen. Het was tenslotte afgelopen week zaterdag al een paar dagen geleden dat het Koninklijk Museum voor Schone Kunsten Antwerpen na een verbouwingsperiode van elf jaar weer open ging voor publiek. De actualiteitswaarde was natuurlijk groter geweest wanneer ik daarover afgelopen week had geschreven! Ook voor het tweede en derde onderwerp geldt dat het beter was geweest wanneer ik daaraan een week geleden aandacht h

Paul Bröker
8 okt 202217 minuten om te lezen


Over de oorsprong der dingen XV: de noodlottige liefde tussen Venus en Adonis
In de Nederlandse taal wemelt het van woorden en uitdrukkingen die hun oorsprong hebben in verhalen uit de Griekse en Romeinse oudheid. Wat te denken van: ‘achilleshiel’; 'adonis'; ‘hermafrodiet’; ‘narcisme’; ‘oedipuscomplex’; ‘sisyfusarbeid’; ‘Melkweg’; ‘de doos van Pandora’; de ‘draad van Ariadne’ en ‘tantaluskwelling’? Ik schrijf hierover regelmatig in de rubriek ‘Over de oorsprong der dingen’. In het artikel van vandaag wil ik iets vertellen over de oorsprong van het begr

Paul Bröker
1 okt 202216 minuten om te lezen


Over de oorsprong der dingen XIV: de metamorfose van Daphne, de metamorfose van Myrrha én over een boom die een kind baart
In de Nederlandse taal wemelt het van woorden en uitdrukkingen die hun oorsprong hebben in verhalen uit de Griekse en Romeinse oudheid. Wat te denken van: ‘achilleshiel’; 'adonis'; ‘hermafrodiet’; ‘narcisme’; ‘oedipuscomplex’; ‘sisyfusarbeid’; ‘Melkweg’; ‘de doos van Pandora’; de ‘draad van Ariadne’ en ‘tantaluskwelling’? Ik schrijf hierover regelmatig in de rubriek ‘Over de oorsprong der dingen’. In het artikel van vandaag wil ik iets vertellen over het ontstaan van twee soo

Paul Bröker
24 sep 202216 minuten om te lezen


Caravaggio en het realisme, of: het gruwelijke verbeeld
over enige aspecten in de kunst van de Barok Op het gevaar af dat nieuwe lezers van deze blog weleens mochten denken dat het mij vooral om gruwelijke dingen in de kunst gaat, nam ik mij al tijdens het schrijven van het artikel Johannes in disco, over de schotel met het afgehakte hoofd van Johannes de Doper al voor het schilderij De onthoofding van Johannes de Doper door Caravaggio in een apart artikel te behandelen. Twee reacties die ik via e-mail ontving en een reactie onder

Paul Bröker
17 sep 202218 minuten om te lezen


Rembrandt in Leiden, Over drama in enkele jeugdwerken van een historieschilder
Rembrandt en de historieschilderkunst De schilderijen van Rembrandt die in dit artikel worden besproken noemen we historiestukken of historieschilderkunst. Dit genre betreft schilderijen met een verhalende voorstelling. Dat kunnen vertellingen zijn uit de Bijbel, de klassieke mythologie, de geschiedenis, legendes en gewoon verhalen die zich afspelen tegen een (vaak) historische achtergrond. In de tijd dat schilders zich steeds meer in verschillende genres gingen specialisere

Paul Bröker
10 sep 202217 minuten om te lezen


Johannes in disco, Over de schotel met het afgehakte hoofd van Johannes de Doper
Het verhaal in het Nieuwe Testament De verhalen over de aanleiding voor de gevangenneming van Johannes de Doper, zijn terdoodveroordeling én het verhaal over zijn executie en over hetgeen er met zijn afgehouwen hoofd gebeurt worden verteld door Mattheus (14: 1-12) en Marcus (6: 14-29). Samenvattend komen de verhalen van de evangelisten op het volgende neer: Johannes had zich ontpopt als een buitengewoon begenadigd en populair prediker. Ten overstaan van zijn toehoorders had

Paul Bröker
3 sep 202217 minuten om te lezen


3. Pasen 2022: Nederdaling ter Helle
De opstanding van de gestorvenen Het evangelie van Mattheus geeft een beschrijving van de angstaanjagende gebeurtenissen direct na de dood van Jezus: “Nog eenmaal riep Jezus met luide stem, en gaf de geest. En zie, het voorhangsel van de tempel scheurde in tweeën van boven tot onder; de aarde beefde en de steenrotsen spleten vaneen; de graven gingen open en vele lichamen van ontslapen heiligen werden opgewekt. Zij verlieten hun graven na zijn opstanding en kwamen in de heilig

Paul Bröker
16 apr 202221 minuten om te lezen


1. Pasen 2022: Een kunstwerk centraal XIII, Triptiek van abt Antonius Tsgrooten
Over het middelaarschap van Jezus en Maria én over de moederborst van Maria Stefan Lochner (1400/10-1451), Laatste Oordeel, olieverf op paneel: 120 x 80 cm, ca. 1440, Walraf-Richartz-Museum, Keulen Op de gebeeldhouwde timpanen van gotische kerken zien we vaak een voorstelling van het Laatste Oordeel. Dat was in de Romaanse periode ook al het geval, maar vanaf de gotiek is het schema van de voorstelling van het Laatste Oordeel redelijk standaard. Maria is vanaf die tijd altijd

Paul Bröker
2 apr 202216 minuten om te lezen


2: Nederlandse en Vlaamse kunst uit het klooster van Champmol
De Mozesput van Claus Sluter én de verlossing van de mensheid In het eerste stukje over Bourgondische kunst gedurende het tijdperk van de Bourgondische hertogen (1363-1477) schreef ik al dat Filips de Stoute in 1377 even buiten Dijon het klooster de Chartreuse de Champmol had gesticht, een kartuizerklooster niet ver van Dijon. Het klooster werd door de hertog aangewezen als de toekomstige dynastieke begraafplaats van de hertogen van Valois. De bouw van het klooster

Paul Bröker
19 mrt 202220 minuten om te lezen


1. Nederlandse en Vlaamse kunst uit het klooster van Champmol
Deel I: Retabels van Jacques de Baerze en Melchior Broederlam en over het begin van de Vlaamse primitieven Anoniem portret van Filips de Stoute naar een verloren gegaan origineel van Johan Maelwael, 40 x 30 cm, 16de eeuw, Musée des Beaux Arts, Dijon Retabel van de Kruisiging In de Salles des retables de la Chartreuse de Champmol in het Musée des Beaux Arts in Dijon bevinden zich twee kunstwerken die samen ooit één geheel hebben gevormd: het Retabel van de Kruisiging (1390-139

Paul Bröker
12 mrt 202217 minuten om te lezen


De dood: geen ontkomen aan, oftewel het schilderij Korenveld met kraaien van Vincent van Gogh
Een kunstwerk centraal X Over een doodlopende weg in een korenveld Tijdens zijn verblijf in Arles stelt Vincent van Gogh (1853-1890) zich...

Paul Bröker
5 feb 202215 minuten om te lezen


Over abstracte kunst, het Zwart Vierkant en Wit op Wit van Kazimir Malevitsj: een eerherstel
In de blog van een week geleden bracht ik Kazimir Malevitsj niet erg serieus naar voren. Sorry hoor Kazimir! Ik wist niet veel van deze...

Paul Bröker
29 jan 202211 minuten om te lezen


Over een vervelend voorval en zwarte en witte vierkanten
Aan het einde van de blog van afgelopen week schreef ik al: “Het is een lang stuk geworden, maar u heeft de tijd! De volgende blog...

Paul Bröker
22 jan 20224 minuten om te lezen


2 Christenen en Joden in de christelijke kunst
het antisemitisme verbeeld Over de strijd tussen Ecclesia en Synagoge Ecclesia en Synagoge, Meester van de Ursulalegende, twee panelen ca. 1475-1482, Groeningenmuseum, Brugge Vorige week zagen we hoe het ideaalbeeld van de Ecclesia bipartita in de beeldende kunst werd weergegeven. Maar vanaf de vroegchristelijke periode waren er ook negatieve sentimenten met betrekking tot Joden. Wat dat betreft kunnen we wellicht stellen dat Jezus een slecht voorbeeld heeft gegeven. Hij moes

Paul Bröker
15 jan 202223 minuten om te lezen


1 Christenen en Joden in de christelijke kunst
over het ideaalbeeld van één kerk in de vroegchristelijke kunst én over schapen en de eindtijd Bucolische dichtkunst en Jezus als Goede Herder In de zogenaamde bucolische (pastorale of herders) poëzie wordt in de klassieke oudheid het leven op het platteland geïdealiseerd opgevoerd. Herders zijn de hoofdpersonen in dit literaire genre. Ver van de drukte van de grote stad wonen zij in een idyllisch landschap waar het goed toeven is. Het is een plaats van liefde, vrede en geluk

Paul Bröker
8 jan 202216 minuten om te lezen
Home: Blog2
bottom of page